AmigaPlayer 3.0: instrukcja obsługi

1. O programie

AmigaPlayer to odtwarzacz muzyki modułowej i chipowej dla Amigi. Moduły MOD gra bezpośrednio przez sprzętowe Paula, pozostałe formaty (S3M, XM, IT, MED, SAP, SID, AHX/HVL, Future Composer) są miksowane programowo i wysyłane przez Paula. Interfejs graficzny jest oparty na MUI; jeśli MUI nie jest zainstalowane, program uruchamia klasyczny interfejs Intuition.

2. Wymagania

• Amiga z procesorem 68020 lub lepszym, AmigaOS 3.x (testowano 3.1).
• MUI 3.8 lub nowsze – opcjonalnie. Bez niego działa klasyczny interfejs.
• Wolna pamięć: kilkaset KB poza modułem; AHX/HVL chwilowo potrzebuje ok. 400 KB na tablice fal.
• Do instalacji skryptem: program Installer z systemu. Dokumentacja w AmigaGuide: MultiView.

3. Instalacja

Skryptem instalacyjnym

1. Rozpakuj archiwum AmigaPlayer_3.0.zip na Amidze.
2. Uruchom ikonę Install-AmigaPlayer (albo z Shella: Installer Install-AmigaPlayer).
3. Wybierz katalog docelowy (domyślnie SYS:Utilities). Skrypt utworzy w nim szufladę AmigaPlayer z programem, ikoną, tą dokumentacją i licencjami.

Ręcznie

Skopiuj szufladę AmigaPlayer w dowolne miejsce. Program nie wymaga żadnych plików poza własną szufladą. Ustawienia zapisuje w ikonie (przycisk Save w Preferences), a stan (playlista, głośność) w pliku ENVARC:AmigaPlayer.state.

4. Szybki start

1. Uruchom AmigaPlayer (dwuklik w ikonę). Z Shella możesz podać pliki jako argumenty: AmigaPlayer utwor.mod muzyka.xm.
2. Dodaj muzykę: A (plik) lub D (katalog z podkatalogami), albo przeciągnij ikony na okno programu.
3. Dwuklik w pozycję listy (lub Enter) odtwarza utwór. Spacja to pauza, S – stop.
4. Ustawienia zmieniasz w Preferences (Amiga+P); Save zapisuje je w ikonie.

5. Okno programu

• Tytuł utworu – z modułu, a jeśli go nie ma, z nazwy pliku.
• Wiersz informacji – pozycja na liście (z sumą czasu playlisty w nawiasie; plus oznacza, że nie wszystkie długości są jeszcze znane), format, liczba kanałów, silnik (Hardware Paula lub miksowanie programowe i jego częstotliwość) oraz stan filtra.
• Zegar – czas, który upłynął, długość utworu i czas pozostały.
• Wizualizacja – dla MOD cztery słupki kanałów Paula, dla pozostałych formatów oscyloskop i wskaźniki VU. Można ją wyłączyć (Preferences → Display → Visuals); wtedy nie zużywa procesora.
• Przyciski transportu – poprzedni (<<), Play, Pause, Stop, następny (>>).
• Filter – sprzętowy filtr dolnoprzepustowy (LED) Amigi; Repeat – tryb powtarzania (off / all / one); Shuffle – losowa kolejność. Module info – okno z informacjami o wczytanym module (klawisz I).
• Suwaki – VOL (głośność) i POS (pozycja w utworze, przewijanie).
• Playlista – kolumny: numer, nazwa pliku, typ i czas. Pod nią pole Filter oraz przyciski Add file, Add dir, Remove, Clear.
• Pasek stanu – komunikaty programu i krótka informacja o module.

6. Sterowanie: klawisze, menu, mysz

Klawisze w oknie

Kliknięcie dużego zegara przełącza widok „upłynęło / pozostało”.

Menu (skróty z prawym klawiszem Amiga)

Mysz

• Klik zaznacza pozycję, dwuklik odtwarza.
• Shift lub Ctrl + klik dodaje kolejne pozycje do zaznaczenia; przeciągnięcie zaznacza zakres.
• Prawy przycisk myszy na liście otwiera menu pozycji (Play, Remove selected, Move up/down, Module info).
• Upuszczenie ikon (plików lub szuflad) na okno programu dodaje je do playlisty.

7. Playlista

Cztery playlisty

Nad polem filtra są cztery zakładki: List 1 … List 4 (z liczbą pozycji w nawiasie). Przełączasz je kliknięciem albo skrótami Amiga+1 … 4 (menu Playlist → Show list n). Wszystkie operacje – dodawanie, usuwanie, sortowanie, zapis i odczyt, filtr – dotyczą pokazywanej listy.

• Zakładki działają jak przełącznik radiowy: zawsze wciśnięta jest dokładnie jedna – pokazywana lista; kliknięcie wciśniętej niczego nie zmienia, kliknięcie innej przełącza od razu.
• Odtwarzacz podąża za pokazywaną listą: po przełączeniu zakładki aktualnie grający utwór dogrywa się do końca, a następny wybierany jest już z nowej listy.
• Znacznik grającego utworu (>) i numer „n/m” w wierszu informacji pojawiają się tylko na liście, z której utwór został uruchomiony; na pozostałych jest „-/m”.
• Program pamięta zawartość wszystkich czterech list, bieżący utwór na każdej z nich i aktywną zakładkę w ENVARC:AmigaPlayer.state. Pliki z linii poleceń lub z ikon zastępują zawartość listy 1; pozostałe listy zostają.

Dodawanie i usuwanie

Add file otwiera standardowe okno wyboru plików (można zaznaczyć kilka), Add dir dodaje wszystkie moduły z katalogu i jego podkatalogów. Okna wyboru działają w tle: program gra dalej, a okno można przesuwać. Program zapamiętuje ostatnio używane katalogi. Remove usuwa zaznaczone pozycje, Clear czyści całą listę.

Nazwy plików i typy

Format jest rozpoznawany po zawartości pliku. Na liście nazwa i typ są brane zarówno z rozszerzenia (utwor.mod), jak i z przedrostka w stylu Amigi (mod.utwor, fc.utwor, ahx.utwor).

Filtr

Klawisz / przenosi do pola Filter. Wpisany fragment zawęża listę do pozycji, w których nazwie pliku występuje (bez rozróżniania wielkości liter). Numery na liście pozostają prawdziwe.

Kolejność, zapis i M3U

• Move up / Move down (U / J) przesuwa zaznaczoną pozycję o jedno miejsce. Przeciąganie myszą nie jest dostępne.
• Sort A–Z sortuje listę według nazw plików, Sort by type według typu (a w obrębie typu nazwy), a Sort by time według długości (pozycje bez znanej długości na końcu). Grający utwór i jego dane są zachowane.
• Remove duplicates usuwa powtórzone ścieżki (bez rozróżniania wielkości liter); grająca pozycja zawsze zostaje.
• Ostatnie playlisty: menu Project pamięta pięć ostatnio wczytanych lub zapisanych plików playlist i wczytuje je jednym kliknięciem.
• Pliki, których nie da się odtworzyć są pomijane przy przechodzeniu do następnego utworu; w kolumnie Type dostają oznaczenie ERR, a pasek stanu podaje, ile plików pominięto.
• Save playlist zapisuje listę ścieżek (plik .apl). Jeśli nazwa kończy się na .m3u lub .m3u8, powstaje plik M3U z liniami #EXTINF (sekundy i tytuł). Export M3U… robi to samo z gotową nazwą.
• Load playlist wczytuje oba formaty; linie zaczynające się od # są pomijane.

Tytuły i czasy

W tle program skanuje pliki z playlisty (opcja Scan): w kolumnie Time pojawia się długość dla MOD, S3M, XM i IT (pliki do 600 KB), a tytuł modułu widać w panelu u góry okna i w Module info. Najpierw skanowane są pozycje widoczne na ekranie.

Pamięć stanu

Przy wyjściu program zapisuje wszystkie cztery playlisty, bieżący utwór na każdej z nich, aktywną zakładkę, głośność, tryb repeat, shuffle, rozmiar i położenie okna oraz ostatnie katalogi w ENVARC:AmigaPlayer.state. Przy starcie bez podanych plików wczytuje je z powrotem (opcja Restore). Pliki, których już nie ma, są pomijane.

8. Obsługiwane formaty

Moduły spakowane XPK-SQSH (nagłówek XPKF…SQSH) oraz PowerPackerem 2.0 (PP20) są rozpakowywane automatycznie, także dla skanera tytułów i czasów. Szyfrowane PX20 i pliki XPK nie są obsługiwane.

9. Podutwory, limit czasu, wykrywanie ciszy

Pliki SID, SAP i HVL mogą zawierać kilka utworów. Dla takich plików pojawia się wiersz Subsong z przyciskami < > (klawisze , i .). Przełączenie nie wczytuje pliku od nowa; start podutworu SID trwa tyle co start zwykłego utworu SID.

Wiele z tych utworów nie ma końca, dlatego w Preferences → Playback są dwie opcje:

• Max time (wyłączone, 1, 2, 3, 5 lub 10 minut; wartość zapisana w ikonie spoza tej listy jest pokazana jako „Custom: N s”) – po tym czasie program przechodzi dalej (z wyciszaniem, jeśli włączone jest Fade-out).
• Skip silence (wyłączone, 3, 5, 10 lub 30 s) – przejście dalej po tylu sekundach ciszy (szczyt sygnału nie większy niż 4 z 127). Działa dla silników z programowym mikserem, nie dla MOD ze sprzętowym Paula.
• Subsongs – po zaznaczeniu limit i koniec utworu najpierw przechodzą przez wszystkie podutwory pliku, a dopiero potem do następnego pliku.

10. Przewijanie

Przeciągnij suwak POS. Dla MOD, S3M, XM i IT pozycja jest ustawiana od razu. Dla AHX/HVL i FC program odtwarza logikę utworu od początku do wskazanego miejsca (po kawałku, z postępem w pasku stanu), więc na wolnych procesorach może to potrwać dłużej. Suwak potrzebuje długości utworu: FC ją mierzy przy ładowaniu, a AHX/HVL w tle po starcie. Dla SID i SAP przewijanie nie jest dostępne.

11. Informacje o module

Amiga+I otwiera okno z danymi bieżącego pliku: ścieżka, rozmiar, format, tytuł, autor, parametry (np. liczba wzorców, instrumentów, podutworów), a dla silników programowych także statystyki strumienia audio, w tym licznik niedoborów bufora (underruns).

12. Preferences

Amiga+P otwiera okno ustawień z trzema zakładkami. Save zapisuje ustawienia w ikonie programu (razem z rozmiarem okna), Use stosuje je tylko do końca sesji, Cancel zamyka okno.

Audio

• Mixer rate – Auto (to samo co 22050 Hz), 22050 lub 44100 Hz (od następnego modułu).
• IT quality – Nearest (szybko) lub Linear (gładziej); IT voices – 16, 32, 48 lub 64 głosy.
• FC quality – Nearest lub Linear (domyślnie). FC filter – programowy filtr dolnoprzepustowy (ok. 4,9 kHz); domyślnie wyłączony, bo wyjście prawdziwej Amigi i tak przechodzi przez filtr analogowy (włączony dawałby podwójne filtrowanie).
• Interpolation – interpolacja miksera dla XM, S3M i MED.

Playback

• Autoplay – zacznij grać po załadowaniu modułu. Max time, Skip silence, Subsongs – patrz rozdział 9.
• Protect – ochrona przed zbyt wolnym procesorem (opisana w rozdziale „Wydajność”): automatyczne obniżanie częstotliwości miksera.
• Normalize – wyrównywanie głośności: głośne formaty miksowane programowo (np. część modułów FC14) są ściszane do wspólnego poziomu (szybko w dół, powoli w górę), a ciche pozostają bez zmian. Nie dotyczy MOD grających sprzętowo.
• Fade-out – wyciszanie (wył., 1, 2 lub 3 s) przed przejściem dalej z powodu limitu czasu lub ciszy. Dla MOD zmniejsza głośność sprzętową, dla pozostałych formatów wzmocnienie wyjścia miksera.
• Scan – czytanie tytułów i długości w tle. Restore – pamięć playlisty, głośności i trybów.

Display

• Drag & drop – przyjmowanie ikon upuszczonych na okno (od następnego startu).
• Visuals – wskaźniki VU i oscyloskop.
• Font – okno wyboru czcionki (nazwa i rozmiar), stosowana do całego okna od następnego startu; Default przywraca czcionkę MUI.
• Interface – MUI lub Classic (od następnego startu).

13. ToolTypes

Ustawienia są przechowywane w ToolTypes ikony programu (Information w Workbenchu); Save w Preferences zapisuje je za Ciebie. Linia ujęta w nawiasy jest wyłączona. ToolTypes są odczytywane przy starcie z Workbencha (z ikony), nie przy starcie z Shella.

Stos programu (65536 bajtów) jest ustawiony w ikonie.

14. Wydajność

Najlżejsze są MOD (sprzętowy Paula), FC, S3M i XM. Cięższe: IT (zależnie od liczby głosów i jakości), SID i SAP (emulacja procesora i układu dźwięku) oraz szczególnie HVL z wieloma kanałami (do 16).

15. Rozwiązywanie problemów

Przewodnik w formacie AmigaGuide (AmigaPlayer.guide, bez polskich znaków) otwierasz w MultiView:

16. Licencje i podziękowania

AmigaPlayer © 2026 Marcin Splawski.

Pełne teksty licencji są w szufladzie programu (LICENSE.libxmp, LICENSE.hively, LICENSE.fc14play). Program zbudowano kompilatorem vbcc. Dziękuję autorom wymienionych projektów za udostępnienie kodu.

AmigaPlayer 3.0 – instrukcja obsługi. Zrzuty ekranu wykonano w emulatorze FS-UAE (Kickstart 3.1, MUI 5.0).