Rok 1356, Lubeka, 10 000 marek w kiesie i cały Bałtyk do zdobycia. HANSE to klasyczna gra ekonomiczna z Commodore 64, w której prowadzimy kupiecki ród przez kolejne pokolenia: kupujemy sól, wysyłamy statki na wyprawy, zakładamy kantory w miastach i handlujemy akcjami w banku. Przeniosłem ją na ośmiobitowe Atari XL/XE. Całość mieści się w jednym obrazie ATR i nie wymaga żadnego DOS-u.
/ Jak się w to gra
Na starcie wybieramy liczbę graczy (od 1 do 6), płeć i nazwę swojej postaci. Każdy zaczyna w Lubece z kapitałem 10 000 MARK. W swojej turze mamy do dyspozycji menu główne:
- TRADE: handel towarami. Sól kupujemy, a futra, len, olej, miód i wełnę sprzedajemy z posiadanego zapasu.
- SHIPS: stan floty: naprawy, zamawianie, sprzedaż i deployment statków.
- TRADING POSTS: kantory w miastach: placówki, magazyny, działa lądowe, wysyłanie statków i sprzedaż infrastruktury.
- BANK: kupno i sprzedaż akcji (przełączane lewo/prawo między trybem BUY i SELL).
- STATUS i CHRONICLE: wiek, pokolenie, flota, majątek, prestiż i rodzina oraz kronika ostatnich wydarzeń rodu i firmy.
- SAVE / LOAD / END TURN: zapis, odczyt i zakończenie tury. Po ostatnim graczu następuje roczne rozliczenie świata gry.
Ekspedycje wymagają statków w porcie macierzystym (HOME), zapasu soli, gotówki na koszt trasy i wolnego limitu danej trasy. Statki wracają przy rocznym rozliczeniu, a stan kadłuba (HULL) i takielunku (RIGGING) wpływa na wyniki wypraw. Z czasem bohater się starzeje: gdy umiera, ród trwa dzięki dziedzicowi, a brak następcy uruchamia koszt sukcesji.
/ Port v1.06: co w środku
- Sterowanie: joystick w porcie 1 albo klawiatura (góra/dół/lewo/prawo, FIRE lub RETURN, ESC).
- Globalny ESC (od v1.06): wspólne „wstecz / anuluj”. Z ekranów TRADE, SHIPS, TRADING POSTS, BANK, STATUS i CHRONICLE wracamy do menu głównego, a w edytorze ilości ESC anuluje wybór bez wykonywania transakcji.
- Command Dossier: rozbudowane ekrany strategiczne: operacje hurtowe i MAX, rozwój i likwidacja infrastruktury, refit floty, zamówienia statków i dispatch konwojów.
- Zapis gry: format HANS v5 z sumą kontrolną CRC. Zapis zajmuje 20 sektorów (900–919) i trafia bezpośrednio do obrazu ATR w D1:.
- Bez DOS-u: gra ma własny bootloader. Nie odłączaj ani nie podmieniaj D1: w trakcie gry, bo ten sam obraz zawiera dane, overlaye i zapis stanu.
/ Uruchomienie
- Zamontuj plik ATR jako D1: w Atari XL/XE albo w emulatorze (np. Atari800, Altirra).
- Zalecana konfiguracja: Atari XL/XE, PAL, Atari OS v2 lub zgodny, joystick w porcie 1. BASIC może być włączony lub wyłączony.
- Na ekranie tytułowym naciśnij FIRE lub RETURN i zacznij nową grę.
Ponieważ zapis modyfikuje obraz dysku, przed dłuższą rozgrywką warto zachować osobną kopię czystego pliku ATR.
Bootowalny obraz dyskietki ATR (130 KB), bez DOS-u. Zamontuj jako D1: i graj.
Port na Atari: Splavinho 2026, na podstawie wersji z Commodore 64.

